Мерење на ефикасност на методата neurofeedback при третман на пациенти со афективни растројства

Автори

  • Александар Ристески Универзитетска клиника за психијатрија; Медицински факултет, Универзитет “Св. Кирил и Методиј” во Скопје, Северна Македонија
  • Славица Арсова Универзитетска клиника за психијатрија; Медицински факултет, Универзитет “Св. Кирил и Методиј” во Скопје, Северна Македонија
  • Елизабет Мицева-Величкоска Универзитетска клиника за психијатрија; Медицински факултет, Универзитет “Св. Кирил и Методиј” во Скопје, Северна Македонија
  • Ана Филипче Универзитетска клиника за психијатрија; Медицински факултет, Универзитет “Св. Кирил и Методиј” во Скопје, Северна Македонија
  • Стефанија Митровска Универзитетска клиника за психијатрија; Медицински факултет, Универзитет “Св. Кирил и Методиј” во Скопје, Северна Македонија

ДОИ:

https://doi.org/10.3889/aph.2025.6134

Клучни зборови:

афективни растројства, антидепресиви, неврофидбек

Апстракт

Депресијата погодува приближно 280 милиони луѓе на глобално ниво, при што околу 5% од возрасните доживуваат епизода секоја година, што ја прави голем товар за јавното здравје. Високата преваленција на депресија резистентна на третман и ограничувањата на стандардните терапии ја нагласуваат итната потреба за алтернативни третмани, како што е неврофидбекот, кој покажува ветувачки резултати за подобрување на депресивните симптоми кога се користи заедно со конвенционалните фармаколошки пристапи. Цел на студијата: Да се процени ефикасноста на комбинирањето на неврофидбек тренинг со стандардна антидепресивна терапија кај возрасни пациенти. Материјали и методи: Оваа проспективна, рандомизирана студија беше спроведена на Универзитетската клиника за психијатрија во Скопје во текот на 2 месеци, во која беа вклучени 100 пациенти дијагностицирани со афективни растројства (МКБ-10 кодови F32, F33, F34 ). Учесниците беа поделени во две групи: испитувана група (ИГ) доби и неврофидбек и антидепресивна терапија, додека контролната група (КГ) беше лекувана со  антидепресивна монотерапија Скалите HAMD и HAMA, заедно со структурирано психијатриско интервју и социодемографски прашалник, беа користени за проценка на симптомите на депресија и анксиозност на почетокот, 2 недели и 1 месец од почетокот на третманот. Податоците беа анализирани со SPSS v23.0, користејќи параметарски и непараметриски тестови, со статистичка значајност поставена на p<0.05. Студијата беше одобрена од етичката комисија и сите учесници дадоа информирана согласност за учество. Резултати: На почетокот, двете групи покажаа слични нивоа на симптоми на депресија и анксиозност, со споредливи просечни резултати на HAMD (ИГ: 17,98 ± 5,7, КГ: 18,42 ± 6,1) и HAMA (ИГ: 17,98 ± 6,8, КГ: 21. ± 8.3) скалите. На двонеделното следење, испитуваната група (ИГ) покажа значителни намалувања и во резултатите на HAMD и HAMA споредено  со контролната група (КГ), со намалување од 2,42 поени во HAMD (или 13,46% наспроти 0,65%) (p<0,0001) и 2,86 поени во HAMA (13,72%, p<0,0001) за ИГ, додека КГ покажа минимална промена од 3,78%. До едномесечното следење, ИГ продолжи да демонстрира значително подобрување, со HAMD резултати од 14,50 ± 5,5 наспроти 17,56 ± 6,2 во КГ (p=0,0064) и HAMA резултати од 16,82 ± 6,7 во ИГ во споредба со 20,14 ± 8,3 во КГ. Заклучок: Резултатите од студијата сугерираат дека неврофидбек третманот комбиниран со лекови може да гo забрза и одржи подобрувањето на депресивните и симптомите на анксиозност.

##plugins.generic.usageStats.downloads##

##plugins.generic.usageStats.noStats##

Референци

World Health Organization. Depressive disorder (depression). WHO. Available from: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/depression. Accessed 2024 Nov 10.

Shelton RC, Tollefson GD, Tohen M, Stahl S, Gannon KS, Jacobs TG, et al. A novel augmentation strategy for treating resistant major depression. Am J Psychiatry. 2001 Jan;158(1):131-4. doi: 10.1176/appi.ajp.158.1.131.

Herrman H, Patel V, Kieling C, Berk M, Buchweitz C, Cuijpers P, et al. Time for united action on depression: A Lancet-World Psychiatric Association Commission. Lancet. 2022;399(10328):957-1022. doi: 10.1016/S0140-6736(21)02141-3.

Ettman CK, Abdalla SM, Cohen GH, Sampson L, Vivier PM, Galea S. Prevalence of depression symptoms in US adults before and during the COVID-19 pandemic. JAMA Netw Open. 2020;3(9):e2019686. doi: 10.1001/jamanetworkopen.2020.19686.

Albert P. Why is depression more prevalent in women? J Psychiatry Neurosci. 2015;40(4):219-21. doi: 10.1503/jpn.150205.

Alonso J, Angermeyer MC, Bernert S, Bruffaerts R, Brugha TS, Bryson H, et al. Prevalence of mental disorders in Europe: results from the European Study of the Epidemiology of Mental Disorders (ESEMeD) project. Acta Psychiatr Scand Suppl. 2004;420:21-7. doi: 10.1111/j.1600-0047.2004.00327.x.

Heo M, Murphy CF, Fontaine KR, Bruce ML, Alexopoulos GS. Population projection of US adults with lifetime experience of depressive disorder by age and sex from year 2005 to 2050. Int J Geriatr Psychiatry. 2008 Dec;23(12):1266-70. doi: 10.1002/gps.2061. PMID: 18500691; PMCID: PMC3207493.

U.S. Food and Drug Administration. Center for Drug Evaluation and Research. Major depressive disorder: Developing drugs for treatment. Silver Spring: U.S. Food and Drug Administration; 2018.

European Medicines Agency. Clinical investigation of medicinal products in the treatment of depression – Scientific guideline. Amsterdam: European Medicines Agency; 2018.

McIntyre RS, Alsuwaidan M, Baune BT, Berk M, Demyttenaere K, Goldberg JF, et al. Treatment-resistant depression: Definition, prevalence, detection, management, and investigational interventions. World Psychiatry. 2023;22(3):394-412. doi: 10.1002/wps.21120.

Zhdanava M, Pilon D, Ghelerter I, Chow W, Joshi K, Lefebvre P, et al. The prevalence and national burden of treatment-resistant depression and major depressive disorder in the United States. J Clin Psychiatry. 2021;82(2):20m13699. doi: 10.4088/JCP.20m13699.

Xia Z, Yang PY, Chen SL, Zhou HY, Yan C. Uncovering the power of neurofeedback: a meta-analysis of its effectiveness in treating major depressive disorders. Cereb Cortex. 2024;34(6):bhae252. doi: 10.1093/cercor/bhae252.

Patil AU, Lin C, Lee SH, Huang HW, Wu SC, Madathil D, Huang CM. Review of EEG-based neurofeedback as a therapeutic intervention to treat depression. Psychiatry Res Neuroimaging. 2023;329:111591. doi: 10.1016/j.pscychresns.2023.111591.

Boessen R, van den Brink W, de Boer D, Gijsman HJ. Comparing HAMD17 and HAMD subscales on their ability to differentiate active treatment from placebo in randomized controlled trials. J Affect Disord. 2013;145(3):363-9. doi: 10.1016/j.jad.2012.08.026.

Carrozzino D, Bech P, Patrascu E, Moeller SB, Hofmann B, Tomba E. The Hamilton rating scales for depression: A critical review of clinimetric properties of different versions. Psychother Psychosom. 2020;89(3):133-50. doi: 10.1159/000506879.

Hamilton M. The assessment of anxiety states by rating. Br J Med Psychol. 1959 Mar;32(1):50-5. doi: 10.1111/j.2044-8341.1959.tb00467.x.

Jeong H, Lee B. Psychometric properties and factor structure of the Hamilton anxiety rating scale among Korean university students during COVID-19. Open Psychol J. 2024;17(1). doi: 10.2174/0118743501268244231108104216.

Asghar J, Arain SM, Hussain J, Bashir H, Iqbal R. A randomized clinical trial comparing two treatment strategies, evaluating the meaningfulness of HAMD rating scale in patients with major depressive disorder. Front Psychiatry. 2022;13:873693. doi: 10.3389/fpsyt.2022.873693.

Latas M, Stefanovski B, Mihaljević-Peleš A, Memić Serdarević A, Pajević I, Radulović NZ, et al. Diagnostic psychiatric and somatic comorbidity in patients with depression in the Western Balkan countries. PLoS ONE. 2024;19(1):e0295754. doi: 10.1371/journal.pone.0295754.

Lee YJ, Kim S, Lee WK, Choi J. Neurofeedback treatment on depressive symptoms and functional recovery in treatment-resistant patients with major depressive disorder: An open-label pilot study. J Korean Med Sci. 2019;34(42):e287. doi: 10.3346/jkms.2019.34.e287.

Liu H. Neurofeedback training intervention for persons with major depression disorder: Reducing depressive symptoms. NeuroQuantology. 2017 Sep 7;15(3). doi: 10.14704/nq.2017.15.3.1091.

Dobbins ICS, Bastos M, Ratis RC, Silva WCFND, Bonini JS. Effects of neurofeedback on major depressive disorder: a systematic review. Einstein (Sao Paulo). 2023 Jul 21;21:eRW0253. doi: 10.31744/einstein_journal/2023RW0253.

Објавено

2025-06-27

Како да се цитира

1.
Ристески А, Арсова С, Мицева-Величкоска Е, Филипче А, Митровска С. Мерење на ефикасност на методата neurofeedback при третман на пациенти со афективни растројства. Arch Pub Health [Internet]. 2025 Jun. 27 [cited 2026 Nov. 21];17(1). Available from: https://journals.mk/index.php/aph/article/view/6134

Издание

Секција

Клинички истражувања

Најчитани трудови од истиот автор(и)